Bibimbab of bibimbap? Het verhaal van de Koreaanse rijstschotel

Heb je weleens Koreaans gegeten in Amsterdam, dan ken je bibimbap vast: een kom warme rijst met kleurrijke groenten, vlees en een gebakken ei, die je vlak voor het eten door elkaar mengt met gochujang. Bij THE BAB schrijven we het net iets anders: bibimbab. We vertellen je waarom, waar dit gerecht vandaan komt, en waarom de sissende variant, dolsot bibimbap, mij het meest aan het hart gaat.
Bibimbab of bibimbap: waarom wij het met een b schrijven
De officiële spelling is bibimbap, en die zie je ook het vaakst. Maar 밥, het Koreaanse woord voor rijst, begint en eindigt met dezelfde letter: ㅂ. Met ‘bab’ blijft dat evenwicht behouden, en zo schrijven wij het altijd al. Het zit zelfs in onze naam: THE BAB. Bab betekent rijst, en voor Koreanen betekent rijst: een maaltijd.
Wat betekent bibimbap?
Bibim betekent ‘gemengd’ en bab betekent ‘rijst’. Bibimbap is dus letterlijk gemengde rijst. Alles gaat in één kom, en je mengt het zelf, zodat elke hap een beetje van alles heeft.
Waar komt bibimbap vandaan?
Precies weten doet niemand het. Een gerecht van gemengde rijst komt al eind 16e eeuw voor in Koreaanse geschriften, en later wordt het goldongban genoemd. Het eerste bekende recept staat in de Siuijeonseo, een Koreaans kookboek van eind 19e eeuw.
Er zijn een paar bekende theorieën over het ontstaan:
Na voorouderrituelen (jesa) mengden families de geofferde gerechten met rijst en deelden ze die samen.
In het drukke oogstseizoen ging alles in één kom, zodat veel mensen snel konden eten.
Voor het maannieuwjaar werden overgebleven bijgerechten door de rijst gemengd, zodat er niets verloren ging.
Welk verhaal ook klopt, het idee is hetzelfde: goede ingrediënten, eenvoudig gedeeld.
Bibimbap of dolsot bibimbap: wat is het verschil?
Klassieke bibimbap wordt geserveerd in een gewone kom, vaak van messing. Dolsot bibimbap komt in een dolsot: een zware stenen pot die flink wordt verhit. De restaurantversie die we nu kennen, wordt meestal toegeschreven aan een restaurant in Jeonju dat in 1969 bibimbap in een stenen pot begon te serveren, zodat het langer warm bleef.
De hete steen doet twee dingen. Je kom blijft dampen tot de laatste hap. En de rijst die tegen de pot aan ligt, wordt goudbruin en knapperig. Dat krokante laagje heet nurungji, en voor veel Koreanen is dat het lekkerste stuk.
Tip: meng je dolsot snel zodra hij op tafel staat en laat hem dan even staan. Luister naar het sissen en schraap daarna de krokante rijst van de bodem.
Waarom dolsot bibimbap voor mij persoonlijk is
Van alles wat ik in Korea at, bestelde ik dolsot bibimbap het vaakst. Het sissen als de pot voor je neergezet wordt, de stoom die opstijgt, het uitschrapen van de laatste krokante stukjes rijst: het is troostvoer in een stenen pot. Daarom wilde ik altijd al dat zoveel mogelijk mensen hier in Amsterdam het leren kennen.
Kom je binnenkort bij THE BAB? Probeer dan onze dolsot bibimbab. Meng, wacht op het sissen en bewaar de krokante rijst voor het laatst.
— Pyo & Sunny

Opmerkingen